Thứ Ba, Tháng Bảy 5, 2022
HomeWikiTội phạm là gì? Cấu thành tội phạm? Phân loại tội phạm?

Tội phạm là gì? Cấu thành tội phạm? Phân loại tội phạm?

Tội phạm là gì?

Tội phạm là hành vi nguy hại cho xã hội được pháp luật trong Bộ luật hình sự do người có năng lượng nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự hoặc pháp nhân thương mại triển khai một cách cố ý hoặc vô ý, xâm phạm độc lập, chủ quyền lãnh thổ, thống nhất, toàn vẹn chủ quyền lãnh thổ Tổ quốc, xâm phạm chính sách chính trị, chế độ kinh tế, nền văn hóa truyền thống, quốc phòng, bảo mật an ninh, trật tự, bảo đảm an toàn xã hội, quyền, quyền lợi hợp pháp của tổ chức triển khai, xâm phạm quyền con người, quyền, quyền lợi hợp pháp của công dân, xâm phạm những nghành nghề dịch vụ khác của trật tự pháp lý xã hội chủ nghĩa mà theo pháp luật của Bộ luật này phải bị giải quyết và xử lý hình sự .
Những hành vi tuy có tín hiệu của tội phạm nhưng đặc thù nguy khốn cho xã hội không đáng kể thì không phải là tội phạm và được giải quyết và xử lý bằng những giải pháp khác. ”

Phân loại tội phạm ?

Căn cứ vào đặc thù và mức độ nguy khốn cho xã hội của hành vi được lao lý trong Bộ luật này, tội phạm được phân thành tội phạm ít nghiêm trọng, tội phạm nghiêm trọng, tội phạm rất nghiêm trọng và tội phạm đặc biệt quan trọng nghiêm trọng .

– Tội phạm ít nghiêm trọng

Tội phạm ít nghiêm trọng được hiểu là tội phạm gây nguy hại không lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là đến phạt tiền, phạt cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù đến 3 năm;

– Tội phạm nghiêm trọng

Tội phạm nghiêm trọng là tội phạm gây nguy cơ tiềm ẩn lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt so với tội ấy là từ trên 3 năm tù đến 7 năm tù ;

– Tội phạm rất nghiêm trọng

Tội phạm rất nghiêm trọng là tội phạm gây nguy cơ tiềm ẩn rất lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt so với tội ấy là từ trên 7 năm tù đến 15 năm tù ;

– Tội phạm đặc biệt nghiêm trọng

Tội phạm đặc biệt quan trọng nghiêm trọng là tội phạm gây nguy cơ tiềm ẩn đặc biệt quan trọng lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt so với tội ấy là từ trên 15 năm tù đến 20 năm tù, tù chung thân hoặc tử hình .
Những hành vi tuy có tín hiệu của tội phạm, nhưng đặc thù nguy khốn cho xã hội không đáng kể, thì không phải là tội phạm và được giải quyết và xử lý bằng những giải pháp khác .

Cấu thành của tội phạm ?

Cấu thành tội phạm gồm có :

– Khách thể của tội phạm:

Là quan hệ xã hội được Luật hình sự bảo vệ, bị tội phạm xâm hại, gây thiệt hại hoặc rình rập đe dọa gây thiệt hại

– Mặt khách quan của tôi phạm:

Là những bộc lộ của bên ngoài tội phạm. Mặt khách quan gồm có những tín hiệu : hành vi nguy hại cho xã hội, hậu quả mối đe dọa do tội phạm gây ra, mối quan hệ nhân quả giữa hành vi nguy khốn và hậu quả do hành vi đó gây ra ; thời hạn, khu vực ; công cụ phương tiện đi lại thực thi tội phạm. v.v

– Mặt chủ quan của tội phạm:

Là những bộc lộ bên trong của tội phạm, là thái độ tâm ý của người phạm tội. Mặt chủ quan của tội phạm gồm những tín hiệu lỗi, động cơ, mục tiêu cuả tội phạm .

Chủ thể của tội phạm:

Là con người đơn cử thực hiện hành vi phạm tội, mà theo pháp luật của Luật Hình sự họ phải chịu nghĩa vụ và trách nhiệm về hành vi đó. Chủ thể của tội phạm phải là người có đủ năng lượng nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự và đủ độ tuổi theo pháp luật của pháp luật Hình sự

Các tín hiệu của tội phạm ?

Để xác lập một hành vi có phải là tội phạm hay không thì cần phải xét xem hành vi đó có đủ những tín hiệu để cấu thành tội phạm hay không. Thực tế việc xác lập những tín hiệu bắt buộc của cấu thành tội phạm so với từng tội phạm thường khá khó để xác lập, dẫn đến nhiều trường hợp vi phạm đáng tiếc .
Các tín hiệu của tội phạm đơn cử như sau :

Thứ nhất: Tính nguy hiểm cho xã hội

Tính nguy khốn cho xã hội của tội phạm là tín hiệu tiên phong để xác lập được hành vi đó có phải là tội phạm hay không. Tính nguy hại cho xã hội bộc lộ ở việc gây thiệt hại hoặc tạo ra rủi ro tiềm ẩn gây thiệt hại cho những quan hệ xã hội. Trong đó những quan hệ xã hội là đối tượng người dùng bảo vệ của luật hình sự. Tính nguy hại cho xã hội là một thuộc tính quan trọng và cơ bản nhất, có ý nghĩa quyết định hành động những tín hiệu và được biểu lộ trải qua hành vi nguy hại cho xã hội .
Theo lao lý tại điều 123 Bộ Luật hình sự năm ngoái sửa đổ bổ trợ năm 2017 về tội giết người là hành vi nguy hại xâm hại trực tiếp đến tính mạng con người con người. Người bị giết là người còn sống, vì tội giết người là tội xâm phạm đến tính mạng con người con người, gây nguy khốn cho xã hội .

Thứ hai: Tính có lỗi

Lỗi là thái độ tâm ý chủ quan của con người so với hành vi nguy hại cho xã hội mà họ triển khai và so với hậu quả do hành vi đó gây ra. Lỗi bộc lộ dưới dạng cố ý hoặc vô ý, là một tín hiệu rất quan trọng trong cấu thành tội phạm. Mục đích của vận dụng hình phạt là trừng phạt người có lỗi chứ không phải trừng phạt hành vi. Trong bộ luật hình sự Nước Ta thì nguyên tắc có lỗi được coi là nguyên tắc cơ bản. Người chịu nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự theo luật hình sự Nước Ta không phải chỉ đơn thuần vì người này có hành vi khách quan gây thiệt hại cho xã hội mà còn vì đã có lỗi trong thực thi hành vi khách quan đó. Có thể chia hành vi phạm tội thành lỗi cố ý và lỗi vô ý .
Ví dụ : Điều 123 Bộ Luật Hình sự năm ngoái sửa đổi bổ trợ 2017 pháp luật về tội giết người thì hoàn toàn có thể thấy tội phạm cố ý giết người. Tội phạm thực thi hành vi tước đoạt tính mạng con người người khác, người phạm tội nhận thức rõ hành vi của mình tất yếu hoặc hoàn toàn có thể gây cho nạn nhân chết và mong ước hoặc bỏ mặc cho nạn nhân chết. Biểu hiện ý thức này ra bên ngoài thường được bộc lộ bằng những hành vi như : chuẩn bị sẵn sàng hung khí ( phương tiện đi lại ), tìm hiểu theo dõi mọi hoạt động giải trí của người định giết, sẵn sàng chuẩn bị những điều kiện kèm theo, thủ đoạn để che giấu tội phạm, …

Thứ ba: Tính trái pháp luật

Căn cứ theo điều 2 Bộ luật hình sự 2017 pháp luật về nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự như sau :
“ Điều 2. Cơ sở của nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự
1. Chỉ người nào phạm một tội đã được Bộ luật Hình sự lao lý mới phải chịu nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự .
2. Chỉ pháp nhân thương mại nào phạm một tội đã được pháp luật tại Điều 76 của Bộ luật này mới phải chịu nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự ” .
Như vậy bất kỳ hành vi nào không được lao lý là một tội trong bộ luật Hình sự thì việc triển khai hành vi đó đều không phải là tội phạm .
Ví dụ : Dù pháp lý pháp luật rất rõ ràng và cấm chủ thể, pháp nhân thực hiên những hành vi vi phạm pháp lý nhưng chủ thể vẫn triển khai hành vi vi phạm pháp lý của mình. Khi pháp lý đã quy đinh cấm giết người tại điều 123 Bộ Luật hình sự sửa đổi bổ trợ 2017 nhưng chủ thể vẫn thực thi hành vi giết người và trái pháp lý .

Thứ tư: Tính phải chịu hình phạt

Tính phải chịu hình phạt là tín hiệu kèm theo của tín hiệu tính nguy khốn cho xã hội và tính trái pháp luật hình sự. Chỉ những hành vi phạm tội mới phải chịu hình phạt, hình phạt được coi là chính sách răn đe, giáo dục so với tội phạm. Tùy theo từng loại tội khác nhau có yếu tố tăng nặng hay giảm nhẹ mà người phạm tội đều phải chịu hình phạt trước tội của mình gây ra ,
Ví dụ theo khoản 1 điều 123 thì người nào giết người thuộc một trong những trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình. Pháp luật có lao lý rất rõ ràng về mức hình phạt mà người phạm tội cần chịu khi vi phạm .

Bình luận tội phạm theo lao lý Bộ luật hình sự

Tội phạm là hành vi nguy khốn cho xã hội được pháp luật trong Bộ luật Hình sự, do người có năng lượng nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự hoặc pháp nhân thương mại triển khai một cách cố ý hoặc vô ý, xâm phạm độc lập, chủ quyền lãnh thổ, thống nhất, toàn vẹn lãnh thô tổ quốc, xâm phạm chính sách chính trị, kinh tế tài chính, nền văn hoá, quốc phòng, bảo mật an ninh, trật tự, bảo đảm an toàn xã hội, quyền, quyền lợi hợp pháp của tổ chức triển khai, xâm phạm tính mạng con người, sức khoẻ, danh dự, nhân phẩm, tự do, gia tài, những quyền, quyền lợi hợp pháp khác của công dân, xâm phạm những nghành khác của trật tự pháp lý xã hội chủ nghĩa .

Căn cứ vào tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi được quy định trong Bộ luật này, tội phạm được phân thành tội phạm ít nghiêm trọng, tội phạm nghiêm trọng, tội phạm rất nghiêm trọng và tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.

Tội phạm ít nghiêm trọng là tội phạm gây nguy cơ tiềm ẩn không lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt so với tội ấy là phạt tiền, phạt tái tạo không giam giữ hoặc phạt tù đến ba năm ; tội phạm nghiêm trọng là tội phạm gây nguy hai lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt so với tội ấy là từ trên ba năm tù đến 7 năm tù ; Tội phạm rất nghiêm trọng là tội phạm gây nguy cơ tiềm ẩn rất lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt so với tội ấy là từ trên bảy năm tù đến mười lăm năm tù ; Tội phạm đặc biệt quan trọng nghiêm trọng là tội phạm gây nguy cơ tiềm ẩn đặc biệt quan trọng lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt so với tội ấy là từ trên mười lăm năm tù đến hai mươi năm tù, tù chung thân hoặc tử hình .

Những hành vi tuy có các dấu hiệu của tội phạm, nhưng tính chất nguy hiểm cho xã hội không đáng kể, thì không phải là tội phạm và được xử lý bằng các biện pháp khác.

Khoản 1 của Điều luật xác định khái niệm tội phạm một cách khoa học, thể hiện tập trung nhất quan điểm của Nhà nước về tội phạm. Nó không những là cơ sở khoa học thống nhất cho việc xác định những loại tội phạm cụ thể trong việc phân các tội phạm của Bộ luật Hình sự mà còn là cơ sở cho việc nhận thức và áp dụng đúng đắn những điều luật quy định về từng tội phạm cụ thể.

Nếu như Điều 1 của Bộ luật Hình sự nêu lên những quan hệ xã hội chung quan trọng nhất được Bộ luật Hình sự của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam bảo vệ khỏi sự xâm hại của tội phạm thì Điều 8, khoản 1 đã cụ thể hóa những quan hệ xã hội đó thành những khách thể của tội phạm. Đó là : Độc lập, chủ quyền lãnh thổ, thông nhất, toàn vẹn chủ quyền lãnh thổ Tổ quốc, chính sách chính trị, chế độ kinh tế, nền văn hoá, quốc phòng, bảo mật an ninh, trật tự, bảo đảm an toàn xã hội, quyền, quyền lợi hợp pháp của tổ chức triển khai, tính mạng con người, sức khoẻ, danh dự, nhân phẩm, tự do, gia tài, những quyền, quyền lợi hợp pháp khác của công dân, những nghành khác của trật tự pháp lý xã hội chủ nghĩa .
Khái niệm tội phạm luôn là yếu tố TT của luật Hình sự. Trong lịch sử vẻ vang có những ý niệm khác nhau về khái niệm tội phạm. Việc đưa ra khái niệm này được cho phép phân biệt hành vi nào là tội phạm hành vi nào không phải là tội phạm. Các luật gia tư sản nhấn mạnh vấn đề tính hình thức của tội phạm. Cụ thể họ cho rằng : Tội phạm là hành vi bị luật Hình sự cấm hoặc là “ Vi phạm pháp lý bị Bộ luật Hình sự trừng trị ” : ( BLHS Pháp 1810 ) hoặc là “ Hành vi do luật Hình sự cấm bằng rủi ro tiềm ẩn xử phạt ” ( BLHS Thụy Sĩ năm 1937 ). Như vậy, yếu tô ” luật Hình sự lao lý, luật Hình sự cấm, luật Hình sự trừng trị là đặc thù duy nhất của tội phạm. Điều này rất là nguy hại ở chỗ nhiều khi nó cho phép nhà làm luật đưa ý chí chủ quan của mình vào việc lao lý hành vi nào là tội phạm. Tuy nhiên, yếu tố luật định của tội phạm mà luật Hình sự tư sản đưa ra đã cho thấy được văn minh vượt bậc. So với luật Hình sự phong kiến tránh được sự tùy tiện khi coi một hành vi nào đó là tội phạm. Được pháp luật tội phạm luật Hình sự hay Bộ luật Hình sự chỉ là tín hiệu hình thức của tội phạm. Tội phạm còn được xác lập trải qua tín hiệu về mặt nội dung. Đó là : “ Tội phạm là hành vi nguy hại cho xã hội ”. Tuy nhiên nhìn nhận thế nào là nguy hại cho xã hội là yếu tố cần được làm sáng tỏ nếu không dễ rơi vào chủ quan, duy ý chí khi lao lý tội phạm. Các tiêu chuẩn để xác lập tính nguy hại cho xã hội ởmức độ tội phạm gồm :
– Tính chất của những quan hệ xã hội bị xâm hại
– Hiệu quả do hành vi phạm tội gây ra

–  Tính chất và mức độ lỗi: các hình thức lỗi, các dạng lỗi, động cơ mục đích phạm tội…

– Các yếu tố đặc trưng cho hành vi phạm tội như thời hạn, khu vực, thực trạng, công cụ phạm tội .

 Trong Bộ luật Hình sự Việt Nam còn có một yếu tố mà nhà làm luật xem như 1 trong những yếu tố làm tăng mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi đó là yếu tố nhân thân người phạm tội. Ví dụ yếu tố “Đã bị xử lý hành chính”… Đây là vấn đề đang tranh luận trong khoa học luật Hình sự. Bởi lẽ việc quy định yếu tố nhân thân của người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội “không phù hợp với nguyên tắc chung của luật Hình sự. Đó là nguyên tắc: Một người không thể bị xử phạt hình sự về nhân thân xấu của họ”.

Tội phạm còn được bộc lộ trải qua tín hiệu : Năng lực nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự của người triển khai hành vi nguy khốn cho xã hội. Đây là đặc tính quan trọng không hề bỏ lỡ khi pháp luật khái niệm tội phạm. Năng lực nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự biểu lộ ở năng lực người thực thi hành vi nguy khốn cho xã hội nhận thức và điểu được hành vi của mình. Điều đó cho thấy mặc dầu gây thiệt hại cho quan hệ xã hội nào đó nhưng nếu người thực thi hành vi nguy khốn không nhận thức được hành vi, không điều khiển và tinh chỉnh được hành vi thì hành vi đó không là hành vi tội phạm .

Tính có lỗi: Tội phạm luôn là hành vi có lỗi. Cũng có lúc, có nơ luật Hình sự coi những hành vi không có lỗi là tội phạm. Đây được gọi  là nguyên tắc “quy tội khách quan” – chỉ căn cứ vào hành vi để buộc tội trong khi tội phạm là tổng hợp các yếu tố chủ quan và khách quan. Yêu tố khách quan là các hành vi, yếu tố chủ quan là lỗi. Lỗi là thái độ tâm lý của người phạm tội đối với hành vi của mình và hậu quả đốì vối hành vi đó. Lỗi có một quá trình hình thành từ khi phát sinh những nhu cầu, xác định động cơ, mục đích, nhận thức các yếu tố chủ quan, khách quan của hành vi và cuối cùng là lựa chọn và quyết định thực hiện hành vi. *

Như vậy, địa thế căn cứ vào Điều 8 BLHS hoàn toàn có thể đưa ra khái niệm tội phạm một cách khái quát : Tội phạm là hành vi nguy hại cho xã hội, do người có năng lượng TNHS thực thi, có lỗi được lao lý trong BLHS .
Hiện nay, trong khoa học luật Hình sự còn có quan điểm cho rằng tội phạm còn một tín hiệu nữa là tính phải chịu hình phạt .

Khoản 2 của Điều luật quy định: Những hành vi tuy có dấu hiệu của tội phạm nhưng tính chất nguy hiểm cho xã hội không đáng kể, thì không phải là tội phạm và được xử lý bằng các biện pháp khác. Ví dụ: Trộm cắp vặt, gây thương tích nhẹ, vô ý gây thiệt hại nhỏ nhặt v.v…

Có tín hiệu tội phạm tức là có khá đầy đủ 4 tín hiệu của tội phạm là hành vi nguy hại cho xã hội, được pháp luật trong Bộ luật Hình sự, có năng lượng nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự, có lỗi .
Tuy nhiên, yếu tố quan trọng nhất khiến nó không bị coi là tội phạm là đặc thù nguy hại cho xã hội không đáng kể .

Có phải mọi trường hợp phạm tội giết người đều là phạm tội rất nghiêm trọng, đặc biệt quan trọng nghiêm trong ?

Tội giết người được quy định tại Điều 123 Bộ luật hình sự năm 2015 với nội dung như sau:

Điều 123. Tội giết người

1. Người nào giết người thuộc một trong những trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình :
a ) Giết 02 người trở lên ;
b ) Giết người dưới 16 tuổi ;
c ) Giết phụ nữ mà biết là có thai ;
d ) Giết người đang thi hành công vụ hoặc vì nguyên do công vụ của nạn nhân ;
đ ) Giết ông, bà, cha, mẹ, người nuôi dưỡng, thầy giáo, cô giáo của mình ;
e ) Giết người mà liền trước đó hoặc ngay sau đó lại thực thi một tội phạm rất nghiêm trọng hoặc tội phạm đặc biệt quan trọng nghiêm trọng ;
g ) Để thực thi hoặc che giấu tội phạm khác ;
h ) Để lấy bộ phận khung hình của nạn nhân ;
i ) Thực hiện tội phạm một cách tàn ác ;
k ) Bằng cách tận dụng nghề nghiệp ;
l ) Bằng chiêu thức có năng lực làm chết nhiều người ;
m ) Thuê giết người hoặc giết người thuê ;
n ) Có đặc thù côn đồ ;
o ) Có tổ chức triển khai ;
p ) Tái phạm nguy khốn ;
q ) Vì động cơ đê hèn .
2. Phạm tội không thuộc những trường hợp lao lý tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 15 năm .
3. Người chuẩn bị sẵn sàng phạm tội này, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm .
4. Người phạm tội còn hoàn toàn có thể bị cấm hành nghề hoặc làm việc làm nhất định từ 01 năm đến 05 năm, phạt quản chế hoặc cấm cư trú từ 01 năm đến 05 năm .
Theo lao lý trên, người phạm tội giết người hoàn toàn có thể thuộc những trường hợp với hình phạt chính từ khoản 1 đến 3 với khung hình phạt khác nhau .

Theo phân loại hình sự quy định tại Điều 9 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017, có thể xác định:

Thứ nhất, phạm tội giết người theo khoản 1 Điều 123 Bộ luật hình sự: mức cao nhất của khung hình phạt là tử hình, tức là tội phạm đặc biệt nghiêm trọng (theo điểm d khoản 1 Điều 9);

Thứ hai, phạm tội giết người theo khoản 2 Điều 123 Bộ luật hình sự : mức cao nhất của khung hình phạt là 15 năm tù, tức là tội phạm rất nghiêm trọng ( theo điểm c khoản 1 Điều 9 ) ;
Thứ ba, phạm tội giết người theo khoản 3 Điều 123 Bộ luật hình sự : mức cao nhất của khung hình phạt là 5 năm tù, tức là tội phạm nghiêm trọng ( theo điểm b khoản 1 Điều 9 ) .
Do đó, tùy trường hợp đơn cử, người phạm tội giết người thì phạm tội nghiêm trọng, hoặc rất nghiêm trọng, hoặc đặc biệt quan trọng nghiêm trọng .

Source: https://entechgadget.com
Category: Wiki

RELATED ARTICLES

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Bài viết hay nhất

DANH MỤC WEBSITE